۹ خرداد در تاریخ
رویدادهای تاریخی، زادروزها و درگذشتهای ۹ خرداد در طول تاریخ، از ایران و جهان. امسال این روز ۳۰ مه ۲۰۲۶ است.
مناسبتهای این روز در ۱۴۰۵
- کشورها
چهرههای نامداری که در ۹ خرداد به دنیا آمدند
- والت ویتمن ۱۱۹۸
- میخائیل باکونین ۱۱۹۳
- استیون جرارد ۱۳۵۹
- اسوالد اشپنگلر ۱۲۵۹
- الکسی لئونوف ۱۳۱۳
- هانس اولوف گوستا آلفون ۱۲۸۷
- موریس آلیاس ۱۲۹۰
- جان رابرت شریفر ۱۳۱۰
- آنیس واردا ۱۳۰۷
- سیلو گرین ۱۳۵۴
- ژولیوس اکسلراد ۱۲۹۱
- آدینا منزل ۱۳۵۰
رویدادها (۲۴)
- ۹۶۷ (۴۳۸ سال پیش) واپسین کشتی ناوگان اسپانیا (آرمادا) از لیسبون به سوی کانال مانش حرکت کرد.
- ۱۰۱۴ (۳۹۱ سال پیش) جنگ سیساله: صلح پراگ امضا شد.
- ۱۰۲۱ (۳۸۴ سال پیش) از این تاریخ همه نشانها و عناوین اعطاشده توسط چارلز یکم، پادشاه انگلستان، با اثر بازگشتی توسط پارلمان لغو شد.
- ۱۰۳۹ (۳۶۶ سال پیش) بازگشت سلطنت در انگلستان: چارلز دوم دوباره بر تختهای انگلستان، اسکاتلند و ایرلند نشست.
- ۱۱۵۹ (۲۴۶ سال پیش) جنگ استقلال آمریکا: در کشتار واکساوز، بریتانیاییها پس از زمین گذاشتن سلاح توسط نیروهای قارهای به حمله ادامه دادند و ۱۱۳ نفر را کشتند و همه جز ۵۳ نفر باقیمانده را بهشدت مجروح کردند.
- ۱۱۸۵ (۲۲۰ سال پیش) اندرو جکسون، رئیسجمهور آینده ایالات متحده، در یک دوئل چارلز دیکینسون را کشت.
- ۱۲۳۳ (۱۷۲ سال پیش) قانون کانزاس-نبراسکا به قانون تبدیل شد و قلمروهای کانزاس و نبراسکا را در ایالات متحده بنیان نهاد.
- ۱۲۹۰ (۱۱۵ سال پیش) کشتی آراماس تایتانیک در بلفاست، ایرلند شمالی، به آب انداخته شد.
- ۱۳۰۶ (۹۹ سال پیش) رای اعتماد مجلس شورای ملی به مهدیقلی هدایت به عنوان نخستوزیر
- ۱۳۲۸ (۷۷ سال پیش) واگذاری ژاندارمری به وزارت جنگ
- ۱۳۳۰ (۷۵ سال پیش) قانون یکسان دادگستری نظامی بهعنوان نظام حقوقی نیروهای مسلح ایالات متحده اجرایی شد.
- ۱۳۳۲ (۷۳ سال پیش) گشایش بانک صادرات و معادن توسط محمدرضاشاه
- ۱۳۴۰ (۶۵ سال پیش) رافائل تروخیو، دیکتاتور دیرین دومینیکن، در سانتو دومینگو، جمهوری دومینیکن ترور شد.
- ۱۳۴۵ (۶۰ سال پیش) اواریست کیمبا، نخستوزیر پیشین کنگو، و چند سیاستمدار دیگر به دستور ژوزف موبوتو، رئیسجمهور، در کینشاسا علناً اعدام شدند.
- ۱۳۴۷ (۵۸ سال پیش) شارل دو گل پس از پرواز به بادنبادن در آلمان غربی، دوباره علناً ظاهر شد و با یک پیام رادیویی مجلس ملی فرانسه را منحل کرد. بلافاصله پس از آن، کمتر از یک میلیون نفر از هواداران او در شانزلیزه پاریس راهپیمایی کردند. این نقطه عطف رویدادهای مه ۱۹۶۸ در فرانسه است.
- ۱۳۵۱ (۵۴ سال پیش) سفر رسمی ریچارد نیکسون، رئیسجمهور آمریکا به ایران
- ۱۳۵۴ (۵۱ سال پیش) آژانس فضایی اروپا تأسیس شد.
- ۱۳۵۸ (۴۷ سال پیش) آغاز چهارشنبه سیاه خرمشهر
- ۱۳۶۱ (۴۴ سال پیش) جنگ سرد: اسپانیا به ناتو پیوست.
- ۱۳۸۲ (۲۳ سال پیش) کشتار دپیین: دستکم ۷۰ نفر از وابستگان به اتحادیه ملی برای دموکراسی به دست اوباش تحت حمایت دولت در میانمار کشته شدند. آنگ سان سو چی از صحنه گریخت اما اندکی بعد بازداشت شد.
- ۱۳۸۳ (۲۲ سال پیش) حادثه هلیکوپتر هوانیروز ارتش و کشتهشدن مسعود امامی، استاندار قزوین و جمعی از همراهان
- ۱۳۹۲ (۱۳ سال پیش) نیجریه قانونی برای ممنوعیت ازدواج همجنسگرایان تصویب کرد.
- ۱۴۰۲ (۳ سال پیش) برگزاری نخستین جلسه دادگاه نیلوفر حامدی به شکل غیرعلنی به ریاست ابوالقاسم صلواتی
- ۱۴۰۲ (۳ سال پیش) ضرب و شتم خبرنگار توسط محافظان سید حسن خمینی
زادروزها (۸۵)
- ۱۱۱۵ (۲۹۰ سال پیش) پاتریک هنری، سیاستمدار و وکیل آمریکایی
- ۱۱۳۶ (۲۶۹ سال پیش) هنری ادینگتون، سیاستمدار بریتانیایی
- ۱۱۹۳ (۲۱۲ سال پیش) میخائیل باکونین، نویسنده و فیلسوف روسی
- ۱۱۹۳ (۲۱۲ سال پیش) یوجین شارل کاتالان، ریاضیدان و استاد دانشگاه بلژیکی
- ۱۱۹۸ (۲۰۷ سال پیش) والت ویتمن، شاعر و نویسنده آمریکایی
- ۱۲۱۴ (۱۹۱ سال پیش) آلفرد آستین، شاعر بریتانیایی
- ۱۲۴۱ (۱۶۴ سال پیش) میرزا علیاکبر صابر، شاعر اهل جمهوری آذربایجان
- ۱۲۴۸ (۱۵۷ سال پیش) گریس اندروز، ریاضیدان آمریکایی
- ۱۲۵۴ (۱۵۱ سال پیش) جووانی جنتیله، فیلسوف، آموزششناس، نظریهپرداز فاشیست و سیاستمدار ایتالیایی (۱۹۴۴–۱۸۷۵)
- ۱۲۵۹ (۱۴۶ سال پیش) اسوالد اشپنگلر، فیلسوف، نویسنده، و تاریخنگار آلمانی
- ۱۲۶۰ (۱۴۵ سال پیش) گئورگ فن کوشلر، سرباز آلمانی
- ۱۲۷۱ (۱۳۴ سال پیش) آلفونسیا استورنی، نویسنده و شاعر آرژانتینی
- ۱۲۷۸ (۱۲۷ سال پیش) ایروینگ تالبرگ، فیلمنامهنویس و تهیهکننده آمریکایی
- ۱۲۸۷ (۱۱۸ سال پیش) هانس اولوف گوستا آلفون، فیزیکدان سوئدی
- ۱۲۸۷ (۱۱۸ سال پیش) مل بلانک، صداپیشه و بازیگر آمریکایی
- ۱۲۹۰ (۱۱۵ سال پیش) موریس آلیاس، اقتصاددان، فیزیکدان، و مهندس فرانسوی
- ۱۲۹۱ (۱۱۴ سال پیش) ژولیوس اکسلراد، شیمیدان آمریکایی
- ۱۲۹۱ (۱۱۴ سال پیش) اریش باگه، فیزیکدان آلمانی
- ۱۲۹۱ (۱۱۴ سال پیش) هیو گریفیت، بازیگر بریتانیایی
- ۱۲۹۱ (۱۱۴ سال پیش) جوزف استاین، فیلمنامهنویس آمریکایی
- ۱۲۹۳ (۱۱۲ سال پیش) آکیرا ایفوکوبه، آهنگساز ژاپنی
- ۱۲۹۷ (۱۰۸ سال پیش) لیولد کوآرترمن، شیمیدان آمریکایی
- ۱۲۹۹ (۱۰۶ سال پیش) فرانکلین جی شافنر، کارگردان آمریکایی
- ۱۳۰۱ (۱۰۴ سال پیش) دنهلم الیوت، بازیگر بریتانیایی
- ۱۳۰۲ (۱۰۳ سال پیش) الزورت کلی، نقاش و مجسمهساز آمریکایی
- ۱۳۰۲ (۱۰۳ سال پیش) کلودیو ماتینی، بازیکن فوتبال ایتالیایی
- ۱۳۰۷ (۹۸ سال پیش) آنیس واردا، کارگردان فرانسوی (۱۹۲۸–۲۰۱۹)
- ۱۳۰۹ (۹۶ سال پیش) رابرت ریمن، نقاش آمریکایی
- ۱۳۱۰ (۹۵ سال پیش) جان رابرت شریفر، فیزیکدان آمریکایی
- ۱۳۱۳ (۹۲ سال پیش) الکسی لئونوف، خلبان نظامی و کیهاننورد روسی
- ۱۳۱۳ (۹۲ سال پیش) آلکتاس پاناگولیاس، بازیکن فوتبال یونانی
- ۱۳۱۴ (۹۱ سال پیش) جیم بولگر، سیاستمدار و دیپلمات نیوزلندی
- ۱۳۱۵ (۹۰ سال پیش) کیر دوله، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۲۲ (۸۳ سال پیش) شارون گلس، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۲۳ (۸۲ سال پیش) مردیت مکری، بازیگر و خواننده آمریکایی
- ۱۳۲۴ (۸۱ سال پیش) گلادیس هورتون، خواننده آمریکایی
- ۱۳۲۵ (۸۰ سال پیش) دراگان دزاجیچ، بازیکن فوتبال اهل یوگوسلاوی
- ۱۳۲۷ (۷۸ سال پیش) یوهان ده موینک، دوچرخه سوار بلژیکی
- ۱۳۲۸ (۷۷ سال پیش) باب ویلیس، بازیکن کریکت بریتانیایی
- ۱۳۲۹ (۷۶ سال پیش) برتراند دلانو، سیاستمدار فرانسوی
- ۱۳۳۲ (۷۳ سال پیش) کالم مینی، بازیگر ایرلندی
- ۱۳۳۴ (۷۱ سال پیش) سوزی اسمن، بازیگر، فیلمنامهنویس، و تهیهکننده آمریکایی
- ۱۳۳۵ (۷۰ سال پیش) تیم لوکاس، نویسنده آمریکایی
- ۱۳۳۷ (۶۸ سال پیش) ماری فردریکسون، خواننده سوئدی
- ۱۳۳۷ (۶۸ سال پیش) استیو اسرائیل، سیاستمدار آمریکایی
- ۱۳۳۷ (۶۸ سال پیش) مایکل لوپز-آلریا، افسر و فضانورد اسپانیایی
- ۱۳۳۷ (۶۸ سال پیش) تد مک گینلی، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۳۸ (۶۷ سال پیش) آندرئا د چزاریس، رارنده ماشین مسابقه ایطالیایی
- ۱۳۴۰ (۶۵ سال پیش) باب یاری، تهیهکننده آمریکایی
- ۱۳۴۱ (۶۴ سال پیش) تونیا پینکینز، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۴۲ (۶۳ سال پیش) هلن شارمن، شیمیدان و فضانورد بریتانیایی
- ۱۳۴۳ (۶۲ سال پیش) وینونا جاد، خواننده آمریکایی
- ۱۳۴۳ (۶۲ سال پیش) تام مورلو، خواننده-ترانهسرا، موسیقیدان، و گیتاریست آمریکایی
- ۱۳۴۵ (۶۰ سال پیش) توماس هسلر، بازیکن فوتبال آلمانی
- ۱۳۴۷ (۵۸ سال پیش) جیسن کنی، سیاستمدار کانادایی
- ۱۳۴۸ (۵۷ سال پیش) نایومی کاواسه، فیلمنامهنویس، تدوینگر، تهیهکننده، و کارگردان ژاپنی
- ۱۳۴۸ (۵۷ سال پیش) ریوهی کیتامورا، فیلمنامهنویس، تهیهکننده، و کارگردان ژاپنی
- ۱۳۵۰ (۵۵ سال پیش) دانکن جونز، کارگردان بریتانیایی
- ۱۳۵۰ (۵۵ سال پیش) آدینا منزل، بازیگر، خواننده، و آهنگساز آمریکایی
- ۱۳۵۰ (۵۵ سال پیش) ییژی شلگر، بازیکن هاکی روی یخ اهل جمهوری چک
- ۱۳۵۳ (۵۲ سال پیش) بیگ ال، موسیقیدان آمریکایی
- ۱۳۵۳ (۵۲ سال پیش) کوستاس چالکیاس، بازیکن فوتبال یونانی
- ۱۳۵۳ (۵۲ سال پیش) شین ها کیون، بازیگر اهل کره جنوبی
- ۱۳۵۴ (۵۱ سال پیش) برایان فیر، خواننده آمریکایی
- ۱۳۵۴ (۵۱ سال پیش) سیلو گرین، خواننده-ترانهسرا، بازیگر، و خواننده آمریکایی
- ۱۳۵۴ (۵۱ سال پیش) ماریسا مایر، دانشمند علوم کامپیوتر و مهندس آمریکایی
- ۱۳۵۵ (۵۰ سال پیش) مگنوس نورمن، بازیکن تنیس سوئدی
- ۱۳۵۶ (۴۹ سال پیش) راشل استرلینگ، بازیگر بریتانیایی
- ۱۳۵۹ (۴۶ سال پیش) سامیه لک، بازیگر
- ۱۳۵۹ (۴۶ سال پیش) استیون جرارد، بازیکن فوتبال انگلیسی
- ۱۳۵۹ (۴۶ سال پیش) ایلونا کرستین، بازیکن بسکتبال روسی
- ۱۳۶۰ (۴۵ سال پیش) احمد الریک، بازیکن فوتبال استرالیایی
- ۱۳۶۰ (۴۵ سال پیش) ریمای ما، موسیقیدان آمریکایی
- ۱۳۶۰ (۴۵ سال پیش) هیسانوری تاکادا، بازیکن فوتبال ژاپنی
- ۱۳۶۱ (۴۴ سال پیش) ادی گریفین، بازیکن بسکتبال آمریکایی
- ۱۳۶۵ (۴۰ سال پیش) نیکولای بودوروف، بازیکن فوتبال بلغارستانی
- ۱۳۶۵ (۴۰ سال پیش) ویل پلتز، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۶۸ (۳۷ سال پیش) لسیا تسورنکو، بازیکن تنیس اوکراینی
- ۱۳۶۹ (۳۶ سال پیش) ایم یون آه، خواننده و بازیگر اهل کره جنوبی
- ۱۳۷۱ (۳۴ سال پیش) هریسون بارنز، بازیکن بسکتبال و ورزشکار آمریکایی
- ۱۳۷۱ (۳۴ سال پیش) دانیل هارولد، بازیگر بریتانیایی
- ۱۳۷۱ (۳۴ سال پیش) جرمی لمب، بازیکن بسکتبال و ورزشکار آمریکایی
- ۱۳۷۶ (۲۹ سال پیش) جیک شورت، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۷۸ (۲۷ سال پیش) ادوارد انکتیا، یک بازیکن فوتبال متولد انگلستان
- ۱۳۷۹ (۲۶ سال پیش) آدام زدرویکوفسکی، بازیگر لهستانی
درگذشتها (۴۶)
- ۱۹۷ (۱۲۰۸ سال پیش) علی بن موسی الرضا، امام هشتم شیعیان دوازده امامی (۱۴۸–۲۰۳ ه.ق)
- ۳۶۵ (۱۰۴۰ سال پیش) عبدالرحمان صوفی، ستارهشناس ایرانی
- ۸۵۰ (۵۵۵ سال پیش) هنری ششم، پادشاه انگلستان، پادشاه انگلستان از ۱۴۲۲ تا ۱۴۶۱ و از ۱۴۷۰ تا ۱۴۷۱، و پادشاه مورد مناقشه فرانسه از ۱۴۲۲ تا ۱۴۵۳
- ۹۷۲ (۴۳۳ سال پیش) کریستوفر مارلو، نمایشنامهنویس، شاعر، و مترجم اهل انگلستان
- ۱۱۴۹ (۲۵۶ سال پیش) فرانسوا بوشه، هنرمند و نقاش فرانسوی
- ۱۱۵۷ (۲۴۸ سال پیش) ولتر، نویسنده، مورخ و فیلسوف فرانسوی (۱۷۷۸–۱۶۹۴)
- ۱۲۷۱ (۱۳۴ سال پیش) بهاءالله، بنیانگذار و پیامبر دین بهائیت
- ۱۲۹۱ (۱۱۴ سال پیش) برادران رایت، پیشگامان هوانوردی آمریکایی، مخترعان هواپیما
- ۱۳۰۴ (۱۰۱ سال پیش) آرتور مولر فن دن بروک، نویسنده آلمانی
- ۱۳۱۰ (۹۵ سال پیش) ویلی استوور، نقاش آلمانی
- ۱۳۱۳ (۹۲ سال پیش) توگو هیهاچیرو، سامورایی ژاپنی ، افسر نیروی دریایی
- ۱۳۲۵ (۸۰ سال پیش) لوئیس اسلوتین، فیزیکدان و شیمیدان کانادایی
- ۱۳۳۲ (۷۳ سال پیش) دولی ویلسون، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۳۹ (۶۶ سال پیش) بوریس پاسترناک، شاعر و نویسنده روس
- ۱۳۴۰ (۶۵ سال پیش) رافائل لئونیداس تروخیو، رئیس جمهور دومینیکن
- ۱۳۴۴ (۶۱ سال پیش) لوئیس ترول یلمسلف، زبانشناس دانمارکی
- ۱۳۴۶ (۵۹ سال پیش) کلود رینس، بازیگر بریتانیایی
- ۱۳۵۴ (۵۱ سال پیش) میشل سیمون، بازیگر سوئیسی
- ۱۳۵۵ (۵۰ سال پیش) مکس کری، بازیکن بیسبال آمریکایی
- ۱۳۶۰ (۴۵ سال پیش) ضیاء الرحمن، سیاستمدار بنگلادشی
- ۱۳۶۴ (۴۱ سال پیش) فریدون توللی، شاعر و فعال سیاسی
- ۱۳۷۳ (۳۲ سال پیش) مارسل بیک، کارآفرین ایتالیایی
- ۱۳۷۳ (۳۲ سال پیش) آگوستینو دی بارتولومی، بازیکن فوتبال ایتالیایی
- ۱۳۷۴ (۳۱ سال پیش) تد دریک، بازیکن کریکت و بازیکن فوتبال بریتانیایی
- ۱۳۷۵ (۳۰ سال پیش) تامارا تومانووا، طراح رقص آمریکایی
- ۱۳۷۸ (۲۷ سال پیش) کالیو لپیک، نویسنده و شاعر اهل استونی
- ۱۳۸۳ (۲۲ سال پیش) آرچیبالد کاکس، دادستان آمریکایی
- ۱۳۸۵ (۲۰ سال پیش) شوهئی ایمامورا، فیلمنامهنویس و کارگردان ژاپنی
- ۱۳۸۵ (۲۰ سال پیش) رابرت استرلینگ، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۸۶ (۱۹ سال پیش) ژان-کلود برایلی، بازیگر و کارگردان فرانسوی
- ۱۳۸۷ (۱۸ سال پیش) پائولا گان آلن، شاعر آمریکایی
- ۱۳۸۷ (۱۸ سال پیش) هاروی کورمن، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۸۸ (۱۷ سال پیش) سوزانا هاپوجا، سیاستمدار فنلاندی
- ۱۳۸۸ (۱۷ سال پیش) افاریم کاتزیر، زیستشناس اسرائیلی
- ۱۳۸۹ (۱۶ سال پیش) یوری چسنوکوف، بازیکن والبیبال اهل شوروی
- ۱۳۹۰ (۱۵ سال پیش) کلاریس تیلور، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۹۰ (۱۵ سال پیش) روزالین سوسمن یالو، فیزیکدان آمریکایی
- ۱۳۹۳ (۱۲ سال پیش) هنینگ کارلسن، فیلمنامهنویس، تدوینگر، تهیهکننده، و کارگردان دانمارکی
- ۱۳۹۳ (۱۲ سال پیش) جوآن لورینگ، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۹۴ (۱۱ سال پیش) بو بایدن، وکیل و سیاستمدار آمریکایی
- ۱۳۹۸ (۷ سال پیش) ثاد کوچرن، افسر و سیاستمدار آمریکایی
- ۱۴۰۱ (۴ سال پیش) علی اسماعیلزاده، سرهنگ نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
- ۱۴۰۱ (۴ سال پیش) محمدتقی رنجبر چوبه، از بازماندگان بمب گذاری در دفتر حزب جمهوری اسلامی و نماینده حوزه انتخابیه صومعهسرا در دوره دوم مجلس شورای اسلامی و دوره سوم مجلس شورای اسلامی و دوره ششم مجلس شورای اسلامی
- ۱۴۰۲ (۳ سال پیش) سید عبدالعلی قوام، پژوهشگر علوم سیاسی
- ۱۴۰۴ (یک سال پیش) والری ماهافی، بازیگر آمریکایی
- ۱۴۰۴ (یک سال پیش) لرتا اسویت، بازیگر آمریکایی