۱۰ دی در تاریخ
رویدادهای تاریخی، زادروزها و درگذشتهای ۱۰ دی در طول تاریخ، از ایران و جهان. امسال این روز ۳۱ دسامبر ۲۰۲۶ است.
مناسبتهای این روز در ۱۴۰۵
- مذهبی
- جهانی
- کشورها
- کشورها
- کشورها
- سرگرمی
چهرههای نامداری که در ۱۰ دی به دنیا آمدند
- هانری ماتیس ۱۲۴۸
- جروم دیوید سالینجر ۱۲۹۷
- الکس فرگوسن ۱۳۲۰
- جان، پادشاه انگلستان ۵۴۵
- کریستین لاگارد ۱۳۳۴
- هیدکی توجو ۱۲۶۳
- احمد سوم ۱۰۵۲
- الکس ساموند ۱۳۳۳
- افرام هرشکو ۱۳۱۶
- فرانسیسکو ماسیاس انگوئما ۱۳۰۲
- موریس بژار ۱۳۰۵
- امیل لوبه ۱۲۱۷
رویدادها (۲۲)
- ۴۴۵ (۹۶۰ سال پیش) ویلیام فاتح، دوک نورماندی، در کلیسای وستمینستر، لندن، بهعنوان پادشاه انگلستان تاجگذاری کرد.
- ۱۱۸۲ (۲۲۳ سال پیش) حکومت فرانسه در هائیتی پایان یافت. هائیتی نخستین جمهوری با اکثریت سیاهپوست و دومین کشور مستقل در آمریکای شمالی پس از ایالات متحده شد.
- ۱۲۱۰ (۱۹۵ سال پیش) سند پارک گرامرسی به نام شهر نیویورک شد.
- ۱۲۳۶ (۱۶۹ سال پیش) ملکهی ویکتوریا اتاوا را، که آن زمان شهر کوچک چوببری بود، بهعنوان پایتخت استان کانادا برگزید.
- ۱۲۴۱ (۱۶۴ سال پیش) جنگ داخلی آمریکا: آبراهام لینکلن قانون مجوزی را امضا کرد که ویرجینیای غربی را به اتحادیه میپذیرفت و بدینسان ویرجینیا را به دو بخش تقسیم میکرد.
- ۱۲۷۵ (۱۳۰ سال پیش) خوسه ریسال، میهنپرست و مدافع اصلاحات فیلیپینی، در مانیل توسط جوخه آتش اسپانیایی اعدام شد.
- ۱۳۰۵ (۱۰۰ سال پیش) قانون جدید نفت مکزیک به اجرا درآمد و به آغاز رسمی جنگ کریستروها انجامید.
- ۱۳۳۵ (۷۰ سال پیش) شبکه تلویزیون رومانی نخستین پخش خود را در بخارست آغاز کرد.
- ۱۳۳۸ (۶۷ سال پیش) کامرون از فرانسه و بریتانیا استقلال یافت.
- ۱۳۴۲ (۶۳ سال پیش) فدراسیون آفریقای مرکزی رسماً فروپاشید و متعاقباً به زامبیا، مالاوی و رودزیا تبدیل شد.
- ۱۳۵۷ (۴۸ سال پیش) انحلال دولت نظامی غلامرضا ازهاری
- ۱۳۶۵ (۴۰ سال پیش) سه کارمند ناراضی هتل دوپونت پلازا در سن خوان، پورتوریکو را به آتش کشیدند و بیش از ۹۰ نفر را کشتند و ۱۴۰ نفر دیگر را زخمی کردند؛ این دومین آتشسوزی مرگبار هتل در تاریخ آمریکا بود.
- ۱۳۷۰ (۳۵ سال پیش) تا این تاریخ، پنج روز پس از انحلال رسمی اتحاد شوروی، همه نهادهای رسمی شوروی فعالیت خود را متوقف کرده بودند.
- ۱۳۷۱ (۳۴ سال پیش) چکسلواکی بهصورت مسالمتآمیز منحل شد؛ رویدادی که رسانهها آن را «طلاق مخملی» نامیدند و به ایجاد جمهوری چک و جمهوری اسلواکی انجامید.
- ۱۳۷۵ (۳۰ سال پیش) کاهشهای بودجه پیشنهادی بنیامین نتانیاهو اعتراض ۲۵۰٬۰۰۰ کارگر را برانگیخت که خدمات را در سراسر اسرائیل تعطیل کردند.
- ۱۳۷۸ (۲۷ سال پیش) دولت ایالات متحده کنترل کانال پاناما (و همچنین همه زمینهای مجاور کانال، موسوم به منطقه کانال پاناما) را به پاناما واگذار کرد. این اقدام مطابق امضای پیمانهای تورخوس–کارتر در ۱۹۷۷ بود.
- ۱۳۷۹ (۲۶ سال پیش) تایید لایحه ادغام وزارت جهاد سازندگی با وزارت کشاورزی جهت بنیانگذاری وزارت جهاد کشاورزی در شورای نگهبان
- ۱۳۸۳ (۲۲ سال پیش) آتشسوزی در کلوب شبانه رپوبلیکا کرومانیون در بوئنوس آیرس، آرژانتین، ۱۹۴ نفر را کشت.
- ۱۳۹۳ (۱۲ سال پیش) ازدحام جشن شب سال نو در شانگهای دستکم ۳۶ نفر را کشت و ۴۹ نفر دیگر را زخمی کرد.
- ۱۳۹۸ (۷ سال پیش) سازمان جهانی بهداشت از موارد ذاتالریهای با علت ناشناخته که در ووهان شناسایی شده بود، مطلع شد. این بیماری بعدها معلوم شد کووید-۱۹ است، عامل همهگیری کووید-۱۹.
- ۱۳۹۹ (۶ سال پیش) انفجاری بزرگ در فرودگاه شهر عدن در جنوب یمن دستکم ۲۲ نفر را کشت و ۵۰ نفر را زخمی کرد.
- ۱۴۰۲ (۳ سال پیش) اسنپفود با انتشار بیانیهای هک شدن خود را تایید کرد
زادروزها (۸۶)
- ۵۴۵ (۸۶۰ سال پیش) جان، پادشاه انگلستان، پادشاه انگلستان از ۱۱۹۹ تا ۱۲۱۶
- ۸۳۸ (۵۶۷ سال پیش) جم سلطان، شاهزاده عثمانی و مدعی تاج و تخت
- ۹۲۱ (۴۸۴ سال پیش) توماس آلن، ریاضیدان بریتانیایی
- ۱۰۵۲ (۳۵۳ سال پیش) احمد سوم، بیست و سومین سلطان عثمانی (۱۷۰۳–۱۷۳۰)
- ۱۱۲۰ (۲۸۵ سال پیش) گوتفرید آوگوست بورگر، نویسنده و شاعر آلمانی
- ۱۲۱۷ (۱۸۸ سال پیش) امیل لوبه، سیاستمدار فرانسوی
- ۱۲۲۱ (۱۸۴ سال پیش) جیووانی بولدینی، نقاش ایتالیایی
- ۱۲۳۰ (۱۷۵ سال پیش) هنری کارتر آدامز، اقتصاددان آمریکایی
- ۱۲۳۴ (۱۷۱ سال پیش) جووانی پاسکولی، شاعر ایتالیایی
- ۱۲۳۶ (۱۶۹ سال پیش) کینگ کلی، بازیکن بیسبال آمریکایی
- ۱۲۴۸ (۱۵۷ سال پیش) هانری ماتیس، نقاش و مجسمهساز فرانسوی
- ۱۲۵۷ (۱۴۸ سال پیش) اوراسیو کیروگا، شاعر و نویسنده اهل اوروگوئه
- ۱۲۶۰ (۱۴۵ سال پیش) ماکس پشتاین، نقاش آلمانی
- ۱۲۶۳ (۱۴۲ سال پیش) هیدکی توجو، سیاستمدار و دیپلمات ژاپنی
- ۱۲۸۰ (۱۲۵ سال پیش) کارل-آگوست فاگرهولم، ژورنالیست، دیپلمات، و سیاستمدار فنلاندی
- ۱۲۸۲ (۱۲۳ سال پیش) فضلاللهی چودری، سیاستمدار پاکستانی
- ۱۲۸۵ (۱۲۰ سال پیش) کینیو هیتومی، ورزشکار ژاپنی
- ۱۲۸۹ (۱۱۶ سال پیش) بیزیل دییردن، فیلمنامهنویس، تهیهکننده، و کارگردان بریتانیایی
- ۱۲۸۹ (۱۱۶ سال پیش) هنک گرینبرگ، بازیکن بیسبال و ورزشکار آمریکایی
- ۱۲۹۰ (۱۱۵ سال پیش) کیم فیلبی، جاسوس
- ۱۲۹۶ (۱۰۹ سال پیش) اولین نایت، خواننده آمریکایی
- ۱۲۹۷ (۱۰۸ سال پیش) کارول لندیس، بازیگر آمریکایی
- ۱۲۹۷ (۱۰۸ سال پیش) جروم دیوید سالینجر، نویسنده آمریکایی
- ۱۲۹۹ (۱۰۶ سال پیش) محمد تقی کهنمویی، بازیگر
- ۱۲۹۹ (۱۰۶ سال پیش) رکس آلن، ژورنالیست، بازیگر، و خواننده آمریکایی
- ۱۳۰۱ (۱۰۴ سال پیش) باربارا باکسلی، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۰۱ (۱۰۴ سال پیش) والنتینا کورتس، بازیگر ایتالیایی
- ۱۳۰۲ (۱۰۳ سال پیش) فرانسیسکو ماسیاس انگوئما، سیاستمدار, گینه استوایی
- ۱۳۰۳ (۱۰۲ سال پیش) تیلور مید، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۰۴ (۱۰۱ سال پیش) علی تابش، بازیگر
- ۱۳۰۴ (۱۰۱ سال پیش) کارشونوف، ایرینا، ۱۹۲۵ - م.، فیلمنامهنویس و نویسنده آلمانی
- ۱۳۰۴ (۱۰۱ سال پیش) دافنه اورام، آهنگساز و موسیقیدان بریتانیایی
- ۱۳۰۵ (۱۰۰ سال پیش) موریس بژار، طراح رقص و رقاص فرانسوی
- ۱۳۰۵ (۱۰۰ سال پیش) ورنون اسمیت، اقتصاددان آمریکایی
- ۱۳۰۶ (۹۹ سال پیش) ارنست تایدیمن، فیلمنامهنویس آمریکایی
- ۱۳۰۷ (۹۸ سال پیش) وییو مری، فیلمنامهنویس، زبانشناس، نویسنده، و شاعر فنلاندی
- ۱۳۰۹ (۹۶ سال پیش) اودتا، خواننده آمریکایی
- ۱۳۱۲ (۹۳ سال پیش) ادوارد بانکر، بازیگر و فیلمنامهنویس آمریکایی
- ۱۳۱۶ (۸۹ سال پیش) افرام هرشکو، زیست شیمیدان از مجارستان
- ۱۳۱۶ (۸۹ سال پیش) بری هاگز، بازیکن فوتبال بریتانیایی
- ۱۳۱۷ (۸۸ سال پیش) روسالیند کش، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۲۰ (۸۵ سال پیش) الکس فرگوسن، بازیکن و مربی فوتبال اسکاتلندی مربی سابق منچستر یونایتد
- ۱۳۲۲ (۸۳ سال پیش) جیمی هارت، آهنگساز و خواننده آمریکایی
- ۱۳۲۲ (۸۳ سال پیش) ظفرالله خان جمالی، سیاستمدار پاکستانی (۱۹۴۴–۲۰۲۰)
- ۱۳۲۲ (۸۳ سال پیش) ماتی اونت، نویسنده اهل استونی
- ۱۳۲۳ (۸۲ سال پیش) تیلور هاکفورد، تهیهکننده و کارگردان آمریکایی
- ۱۳۲۴ (۸۱ سال پیش) مژگان، بازیگر
- ۱۳۲۴ (۸۱ سال پیش) کانی ویلیس، نویسنده آمریکایی
- ۱۳۲۵ (۸۰ سال پیش) کلیف ریچی، بازیکن تنیس آمریکایی
- ۱۳۲۶ (۷۹ سال پیش) دولت باحچلی، سیاستمدار اهل ترکیه
- ۱۳۲۶ (۷۹ سال پیش) پاول گراچف، سیاستمدار و نظامی روسی
- ۱۳۲۷ (۷۸ سال پیش) سندی جاردین، بازیکن فوتبال بریتانیایی
- ۱۳۲۹ (۷۶ سال پیش) ناصر چشمآذر، موسیقیدان
- ۱۳۲۹ (۷۶ سال پیش) باب گیلدر، بازیکن گلف آمریکایی
- ۱۳۳۱ (۷۴ سال پیش) محمود پاکنیت، بازیگر
- ۱۳۳۱ (۷۴ سال پیش) واژان جونز، ریاضیدان نیوزلندی
- ۱۳۳۲ (۷۳ سال پیش) جین بادلر، بازیگر و خواننده آمریکایی
- ۱۳۳۳ (۷۲ سال پیش) الکس ساموند، اقتصاددان و سیاستمدار بریتانیایی
- ۱۳۳۴ (۷۱ سال پیش) سرگئی آودیف، مهندس و فضانورد روسی
- ۱۳۳۴ (۷۱ سال پیش) کریستین لاگارد، اقتصاددان، وکیل، دیپلمات فرانسوی و سرپرست کنونی بانک مرکزی اروپا
- ۱۳۳۴ (۷۱ سال پیش) مایک میچل، بازیکن بسکتبال و ورزشکار آمریکایی
- ۱۳۳۶ (۶۹ سال پیش) غلامرضا فتحآبادی، بازیکن فوتبال
- ۱۳۳۹ (۶۶ سال پیش) استیو بروس، بازیکن و مربی فوتبال بریتانیایی
- ۱۳۴۰ (۶۵ سال پیش) علی هاشمی، نظامی
- ۱۳۴۱ (۶۴ سال پیش) تیرون کوربین، مربی بسکتبال، بازیکن بسکتبال، و ورزشکار آمریکایی
- ۱۳۴۱ (۶۴ سال پیش) جنیفر هیگدون، آهنگساز آمریکایی
- ۱۳۴۳ (۶۲ سال پیش) مایکل مکدونالد (کمدین)، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۴۴ (۶۱ سال پیش) تونی دوریگو، مجری تلویزیونی، بازیکن فوتبال، و ورزشکار استرالیایی
- ۱۳۴۷ (۵۸ سال پیش) جونو دیاز، نویسندۀ آمریکایی
- ۱۳۴۹ (۵۶ سال پیش) ناصر عبداللهی، خواننده
- ۱۳۴۹ (۵۶ سال پیش) یورگی آلبرتو دا کوستا سیلوا، بازیکن فوتبال برزیلی
- ۱۳۵۰ (۵۵ سال پیش) برنت بری، بازیکن بسکتبال و ورزشکار آمریکایی
- ۱۳۵۱ (۵۴ سال پیش) گرگوری کوپت، بازیکن فوتبال فرانسوی
- ۱۳۵۲ (۵۳ سال پیش) لاله و لادن بیژنی، دوقلوی بههمچسبیده
- ۱۳۵۲ (۵۳ سال پیش) کورتیز مایدن، شناگر و ورزشکار کانادایی
- ۱۳۵۳ (۵۲ سال پیش) ماریو آرتس، دوچرخه سوار بلژیکی
- ۱۳۵۴ (۵۱ سال پیش) تونی کویواستو، بازیکن فوتبال فنلاندی
- ۱۳۵۶ (۴۹ سال پیش) واردی آلفو، بازیکن فوتبال و دروازهبان کاستاریکایی
- ۱۳۵۹ (۴۶ سال پیش) جسی کارلوس، بازیکن بیسبال آمریکایی
- ۱۳۶۰ (۴۵ سال پیش) مارگارت سیمپسون، ورزشکار هفتگانهٔ غنایی
- ۱۳۶۱ (۴۴ سال پیش) کریگ گوردون، بازیکن فوتبال اسکاتلندی
- ۱۳۶۲ (۴۳ سال پیش) یانا واسلا، بازیکن بسکتبال اهل جمهوری چک
- ۱۳۶۶ (۳۹ سال پیش) جواریس کریتنتون، بازیکن بسکتبال و ورزشکار آمریکایی
- ۱۳۷۰ (۳۵ سال پیش) جن داکونام، بازیکن بی نظیر
- ۱۳۷۴ (۳۱ سال پیش) گبریل داگلس، ژیمناست آمریکایی قهرمان المپیک ۲۰۱۲
- ۱۳۷۸ (۲۷ سال پیش) لیف دیویس، بازیکن فوتبال بریتانیایی
درگذشتها (۵۳)
- ۱۹۲ (میلادی) کومودوس، هفدهمین امپراتور روم (۱۸۰–۱۹۲)
- ۳۱۹ (۱۰۸۶ سال پیش) ماکان کاکی، ماکان پورِ کاکی
- ۹۸۹ (۴۱۶ سال پیش) لودولف فان کویلن، ریاضیدان هلندی
- ۱۰۲۳ (۳۸۲ سال پیش) ژان باپتیست ون هلمونت، شیمیدان بلژیکی
- ۱۰۵۸ (۳۴۷ سال پیش) جووانی آلفونسو بورلی، فیزیکدان، ریاضیدان، و ستارهشناس ایتالیایی
- ۱۰۷۰ (۳۳۵ سال پیش) رابرت بویل، رابرت بویل یک شیمیدان و کیمیاگر ایرلندی-انگلیسی است
- ۱۰۹۸ (۳۰۷ سال پیش) جان فلمستید، ستارهشناس بریتانیایی
- ۱۱۵۶ (۲۴۹ سال پیش) ماکسیمیلیان سوم یوزف، دوک بایرن
- ۱۱۷۸ (۲۲۷ سال پیش) ژان-فرانسوا مارمونتل، مورخ و نویسنده فرانسوی، عضو جنبش دائرةالمعارف (۱۷۹۹–۱۷۲۳)
- ۱۲۵۶ (۱۴۹ سال پیش) گوستاو کوربه، نقاش فرانسوی
- ۱۲۶۸ (۱۳۷ سال پیش) آیون کرنشا، شاعر و نویسنده رومانییی
- ۱۳۰۰ (۱۰۵ سال پیش) بویاز پنروز، سیاستمدار آمریکایی
- ۱۳۱۵ (۹۰ سال پیش) میگل د اونامونو، شاعر، نویسنده و اندیشمند اسپانیایی
- ۱۳۲۲ (۸۳ سال پیش) ادوین لاتیینز، معمار بریتانیایی
- ۱۳۲۸ (۷۷ سال پیش) رضا توفیق بلوکباشی، شاعر و سیاستمدار اهل ترکیه
- ۱۳۲۹ (۷۶ سال پیش) شارل کوکلن، آهنگساز فرانسوی
- ۱۳۳۸ (۶۷ سال پیش) مارگارت سولاوان، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۴۳ (۶۲ سال پیش) اولافور تورس، سیاستمدار آیسلندی
- ۱۳۴۳ (۶۲ سال پیش) هنری میتلند ویلسون، سیاستمدار بریتانیایی
- ۱۳۴۹ (۵۶ سال پیش) سیریل اسکات، طراح رقص، پیانیست، و آهنگساز بریتانیایی
- ۱۳۵۸ (۴۷ سال پیش) اسماعیل رائین، مورخ
- ۱۳۵۹ (۴۶ سال پیش) مارشال مکلوهان، فیلسوف کانادایی
- ۱۳۵۹ (۴۶ سال پیش) رائول والش، بازیگر و کارگردان آمریکایی
- ۱۳۶۴ (۴۱ سال پیش) ریکی نلسون، خواننده و بازیگر آمریکایی
- ۱۳۶۷ (۳۸ سال پیش) نیکلاس کالاس، نویسنده یونانی
- ۱۳۶۹ (۳۶ سال پیش) جیووانی میکلوچی، معمار ایتالیایی
- ۱۳۷۲ (۳۳ سال پیش) زویاد گامساخوردیا، سیاستمدار اهل گرجستان
- ۱۳۷۳ (۳۲ سال پیش) رقیه چهرهآزاد، بازیگر
- ۱۳۷۳ (۳۲ سال پیش) وودی استراد، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۷۵ (۳۰ سال پیش) عبدالجواد فلاطوری، پژوهشگر
- ۱۳۷۵ (۳۰ سال پیش) لو آیرس، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۷۶ (۲۹ سال پیش) بیلی داو، بازیگر و مدل آمریکایی
- ۱۳۷۸ (۲۷ سال پیش) سید ابوالحسن علی حسنی ندوی، فیلسوف هندی
- ۱۳۷۹ (۲۶ سال پیش) جولیوس جی. اپستاین، فیلمنامهنویس آمریکایی
- ۱۳۸۰ (۲۵ سال پیش) ایلین هکارت، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۸۲ (۲۳ سال پیش) آرتور آر فون هیپل، فیزیکدان آلمانی
- ۱۳۸۵ (۲۰ سال پیش) یعقوب هودورو، بازیکن فوتبال اسرائیلی
- ۱۳۸۶ (۱۹ سال پیش) مایکل گلدبرگ، نقاش آمریکایی
- ۱۳۸۶ (۱۹ سال پیش) اتوره سوتساس، معمار و طراح ایتالیایی
- ۱۳۸۹ (۱۶ سال پیش) رمون امپانی، دوچرخه سوار بلژیکی
- ۱۳۸۹ (۱۶ سال پیش) پر اسکارشون، تهیهکننده، فیلمنامهنویس، بازیگر، و کارگردان سوئدی
- ۱۳۹۱ (۱۴ سال پیش) ریتا لوی مونتالچینی، عصبشناس ایتالیایی
- ۱۳۹۲ (۱۳ سال پیش) جیمز اوری (هنرپیشه)، فیلمنامهنویس، بازیگر، شاعر، و صداپیشه آمریکایی
- ۱۳۹۲ (۱۳ سال پیش) کارشونوف، ایرینا، ۱۹۲۵ - م.، فیلمنامهنویس و نویسنده آلمانی
- ۱۳۹۳ (۱۲ سال پیش) ادوارد هرمن، بازیگر آمریکایی
- ۱۳۹۴ (۱۱ سال پیش) ناتالی کول، خواننده-ترانهسرا، ترانهسرا، آهنگساز، موسیقیدان، بازیگر، و خواننده آمریکایی
- ۱۳۹۴ (۱۱ سال پیش) وین راجرز، افسر و بازیگر آمریکایی
- ۱۳۹۷ (۸ سال پیش) قادر خان، فیلمنامهنویس، بازیگر، و نویسنده هندی
- ۱۳۹۹ (۶ سال پیش) داون ولز، بازیگر آمریکایی (۱۹۳۸–۲۰۲۰)
- ۱۴۰۰ (۵ سال پیش) بتی وایت، مجری تلویزیونی، نویسنده، موسیقیدان، بازیگر، کمدین، و خواننده آمریکایی
- ۱۴۰۱ (۴ سال پیش) علیمحمد مرادی، نماینده دوره دهم مجلس شورای اسلامی از حوزه انتخابیه قروه و دهگلان
- ۱۴۰۱ (۴ سال پیش) بندیکت شانزدهم، ۲۶۵اُمین پاپ کلیسای کاتولیک (۲۰۰۵–۲۰۱۳)
- ۱۴۰۲ (۳ سال پیش) امیر بانو کریمی، شاعر و ادیب